ДАЛИ ВОДАТА ВО ГОСТИВАР Е ДОВОЛНО ЧИСТА ЗА ДА ЈА ИСПЕРЕ И ОДГОВОРНОСТА?
Водата во Гостивар денес можеби е безбедна, но тоа не значи дека случајот е затворен. Трите чисти лабораториски примероци не можат да ги измијат 22-та дена во кои, според институционалните наоди, фекално загадена вода се мешала со водата за пиење. Не можат да го избришат ниту стравот, ниту илјадниците заболени, ниту клучното прашање – кој дозволил една основна животна потреба да се претвори во закана за здравјето на цел град?
Чашата вода испиена пред камерите е порака дека непосредната опасност поминала, но не смее да стане алиби со кое ќе исчезне одговорноста. Безбедната вода не е подарок од институциите, туку нивна основна обврска. Затоа добрата вест дека гостиварчани повторно можат да пијат од чешмите не смее да ја засени истрагата за пропустите што доведоа до една од најсериозните водоводни и здравствени кризи во градот.
Главниот штаб за управување со кризи соопшти дека водата од Градскиот водовод во Гостивар повторно е безбедна за пиење и може да се користи без ограничувања. Одлуката е донесена откако во три последователни примероци не биле пронајдени бактерии.
Информацијата ја соопшти директорот на Дирекцијата за заштита и спасување и шеф на Главниот штаб, Стојанче Ангелов. На прес-конференцијата присуствуваа и првите луѓе на Агенцијата за храна и ветеринарство и на Институтот за јавно здравје, Миланов и Андоновска.
По завршувањето на прес-конференцијата, членовите на Кризниот штаб се напија вода директно од чешма, обидувајќи се и симболично да покажат дека таа повторно е исправна и безбедна за граѓаните.
Но дали една чаша испиена пред камерите ќе биде доволна за гостиварчани повторно без страв да ги отворат чешмите?
Забраната за пиење на водата беше воведена на 17 јули, откако надлежните институции утврдија дека преку дополнително поставени пумпи непречистена вода се мешала со водата во градскиот водовод. Според досегашните сознанија, ваквата состојба траела 22 дена, пред проблемот да биде откриен и системот да биде ставен под контрола.
Последиците не останаа само во водоводните цевки. Повеќе од 5.000 граѓани се соочија со здравствени проблеми, на 19 јули беше прогласена епидемија, а на 21 јули Владата воведе 30-дневна кризна состојба на подрачјето на Гостивар.
Од 27 јули водата беше дозволена за користење само како техничка – за капење, перење, чистење и за другите потреби во домаќинствата, но не и за пиење и приготвување храна. Со најновата одлука, овие ограничувања се укинати.
Паралелно со санирањето на водоводниот систем, Основното јавно обвинителство во Гостивар отвори истрага за причините и одговорноста за загадувањето. Судот определи триесетдневен притвор за директорката на гостиварското јавно претпријатие „Комуналец“ и за двајца раководители на сектори.
Според Обвинителството, тројцата се осомничени дека дале налог за поставување пумпи преку кои непречистена вода се мешала со водата за пиење, што довело до масовно заболување на населението. Тие се товарат за тешки дела против животната средина и природата.
Најновите лабораториски анализи покажуваат дека водата сега е безбедна. Но безбедноста денес не смее да ја избрише одговорноста за она што се случувало вчера.
Водата може да се прочисти, цевките може да се исперат, а системот повторно да се стави во функција. Но довербата на граѓаните не се враќа со една прес-конференција и една испиена чаша вода. Таа ќе се врати само со целосни одговори, утврдена одговорност и гаранции дека ваква катастрофална негрижа повеќе нема да се повтори.
Вистинското прашање, затоа, не е само дали гостиварчани повторно ќе пијат од чешмите, туку дали прогласувањето на водата за безбедна ќе послужи целиот скандал полека да потоне во заборав.
Водата е прочистена. Сега на ред е одговорноста.
