Што значи СПОЈУВАЊЕТО на ПОСТАПКИТЕ за „ПУЛС“ – И КОН ШТО ВОДИ?

ШТО ЗНАЧИ СПОЈУВАЊЕТО НА ПОСТАПКИТЕ ЗА „ПУЛС“ – И КОН ШТО ВОДИ?

Во преполната судница во КПУ Идризово, под засилени полициски мерки и со присуство на семејствата на 63-те загинати, започна судењето за една од најтешките трагедии во поновата македонска историја – пожарот во дискотеката „Пулс“ во Кочани. На обвинителна клупа седнаа 38 лица – сопственици на локали, инспектори, поранешни градоначалници, членови на обезбедување и државни службеници.

Но покрај бројот на обвинети и тежината на наводите, особено внимание буди спојувањето на постапките, преку кое во процесот влезе и дополнителниот обвинителен акт против Александар Нацев, реалниот сопственик на „Рубикон секјурити солушн“.

Зошто обвинителството инсистираше на спојување?

Во правото, спојувањето на постапки се прави кога дејствата, учесниците и последиците се меѓусебно поврзани. Во случајот со „Пулс“, обвинителството тврди дека Нацев не е само изолиран „додаток“ кон претходно обвинетите, туку клучна алка во системот кој попуштил на кобната ноќ.

Со обединувањето на процесите се дозволува:

  1. Целосна слика на настанот, без фрагментирани судски прикази;

  2. Јасно утврдување на командната одговорност, особено околу обезбедувањето;

  3. Еден доказен процес, што спречува контрадикторни пресуди;

  4. Избегнување одлагања преку паралелни судења.

Кон што води ова на практично ниво?

1. Потежок правен терет за обвинетите

Кога сите обвинети се во единствен процес, секој нов доказ – изјава, вештачење, стручен наод – се користи против сите учесници кои обвинението ги смета за дел од причинско-последичната врска.
Во практика, тоа значи дека Нацев, но и останатите обвинети, ќе бидат оценувани во поширок контекст на системски пропусти.

2. Помала можност за „изолирање“ на одговорноста

Во одвоени постапки, секој обвинет може да тврди дека не знаел, не бил вклучен или дека неговата улога била минорна.
Во споена постапка, улогите се споредуваат директно, а одговорноста се гледа како дел од синџир.

Токму затоа за одбраната ваквата спојка е неповолна – бидејќи ја минимизира можноста вина да се префрла од еден на друг.

3. Јасно утврдување дали трагедијата е резултат на индивидуален пропуст или системска нестручност

Спојувањето го поставува клучното прашање:
Дали пожарот е последица на една грешка, или на целосен колапс на институционалната и приватната контрола?

Со тоа судот ќе мора да реши не само кој е виновен, туку и како е можно 63 животи да се изгубат поради низа неисполнети процедури – од пропуштени контроли до дозволен влез на малолетници и пиротехника.

4. Побрзо и поконзистентно донесување пресуда

Единствен процес значи и дека семејствата на жртвите нема да чекаат различни судски епилози години наназад.
Судот ќе донесе една пресуда што ќе ја заокружи правната слика за трагедијата.

Што значи ова за општеството?

Случајот „Пулс“ одамна престана да биде само судска приказна – тој е тест за правниот систем, за институциите и за начинот на кој државата го третира јавниот интерес и безбедноста.

Спојувањето на постапките во овој светлост може да се чита како:

  • обид за расчистување до крај,

  • сигнал дека нема недопирливи,

  • и порака дека системската неказнивост мора да има крај.

Дали судот ќе ја оправда оваа очекувана правна и морална тежина – останува да се види. Но јасно е дека резултатот од овој процес нема да ја обликува само правдата за 63-те жртви, туку и довербата во системот кој треба да ги штити сите.

Loading