Според најновото истражување на Институтот за јавно здравје (ИЈЗ), околу 10% од тинејџерите во Македонија користеле лекови против болка за да се чувствуваат „хај“. Студијата, спроведена во рамките на проектот ЕСПАД 2024, ги анализираше навиките и ставовите на учениците од 15 до 16 години кон канабисот, алкохолот и други дроги.
Резултатите покажуваат дека 5% од учениците некогаш користеле канабис, додека 2,6% го употребиле во последниот месец. Момчињата се изложени на поголем ризик за рана употреба, додека употребата на лекови без рецепт, како транквилизатори и седативи, е загрижувачки повисока од конвенционалните дроги.
Преваленца на употреба на супстанции кај тинејџери (последна година)
| Супстанција | Процент |
|---|---|
| 🟧 Лекови против болка | 10,1% |
| 🟦 Седативи / транквилизатори | 6,6% |
| 🟩 Канабис | 4,3% |
| 🟨 Марихуана | 4,1% |
| 💗 Канабис со тутун | 3,9% |
| 🟪 Хашиш | 2,1% |
| 🟦 Инхаланти | 1,0% |
Иако стапките на употреба на канабис и други нелегални супстанции остануваат релативно стабилни од 2008 година, истражувањето открива дека злоупотребата на фармацевтски производи е се повеќе присутна. Околу 6,6% од учениците користат седативи без рецепт, а 10,1% користеле лекови против болки за „хај“, што укажува на потребата од поголемо образование за ризиците и безбедната употреба на лекови.
Студијата исто така открива дека третина од учениците пробале алкохол пред 13 години, а над 70% признаваат дека поминуваат премногу време на социјалните мрежи, од кои 33% сметаат дека тоа влијае лошо на расположението.
Експертите предупредуваат дека нормализацијата на ризично однесување и погрешните перцепции за безопасноста на лековите го зголемуваат ризикот кај адолесцентите, особено кога пристапот до овие супстанции е лесен преку родители или членови на семејството.
![]()

