Во правно уреден систем, отстапувањето од експлицитно пропишаните законски рокови не претставува техничка неправилност, туку суштинско нарушување на принципот на законитост. Во таа смисла, прашањето за пробивањето на рокот за избор на двајца вицегувернери од страна на Трајко Славески мора да се третира како сериозен институционален и правен проблем, а не како маргинална административна аномалија.
Роковите, во нормативна смисла, се интегрален дел од правната норма. Тие не се секундарни во однос на материјалните обврски, туку се нивен составен елемент, кој обезбедува временска дисциплина и функционална кохерентност на институционалното дејствување. Нивното непочитување, оттука, не значи само задоцнување, туку дерогирање на самата норма. Кога вакво дејствие произлегува од носител на висока јавна функција, последиците не се ограничуваат на конкретниот случај, туку се рефлектираат врз целокупниот правен поредок.
Особената тежина на овој случај произлегува од природата на институцијата во прашање. Централната банка, како носител на монетарниот суверенитет, функционира врз принципи на стабилност, предвидливост и институционална дисциплина. Секое отстапување од законските процедури, особено во делот на кадровската структура, го доведува во прашање не само нејзиното тековно функционирање, туку и нејзиниот институционален кредибилитет. Во услови на глобална економска меѓузависност, ваквите сигнали имаат потенцијал да генерираат пошироки импликации, вклучително и врз перцепцијата на правната сигурност кај меѓународните актери.
Во овој контекст, концептот на одговорност не може да се сведе на формална категорија. Тој подразбира активна обврска за отчетност, но и за јавно оправдување на дејствијата што отстапуваат од законската рамка. Отсуството на такво оправдување создава правен вакуум во кој нормата постои декларативно, но не и операционално.
Токму затоа, вниманието на јавноста со право се насочува кон Гордана Силјановска-Давкова — како носител на највисоката државничка функција, но и како еден од најеминентните познавачи на уставно-правната материја во земјата. Во нејзиниот случај, очекувањето за реакција не произлегува само од позицијата, туку и од професионалниот интегритет и академскиот авторитет што го поседува. Токму таа комбинација ја прави нејзината евентуална тишина особено проблематична.
Прашањата поставени од Канал 5 не се медиумска сензационализација, туку артикулација на легитимна јавна потреба за правна јасност и институционална доследност. Во отсуство на одговор, се создава перцепција дека прекршувањето на законските рокови може да остане без јасна правна и политичка квалификација — што претставува опасен преседан.
Владеењето на правото не се состои само во постоењето на норми, туку во нивната безусловна примена. Секое селективно или одложено применување ја поткопува неговата суштина. Оттука, овој случај не е изолиран инцидент, туку тест за капацитетот на институциите да ја одбранат сопствената нормативна основа.
Доколку на овој тест не се одговори со јасна правна и институционална позиција, тогаш ризикот не е само поединечен, туку системски: постепена трансформација на правниот поредок од обврзувачки во декларативен. А тоа е цена што ниту една демократска држава не може да си дозволи да ја плати.

![]()

