СТОИЛКОВИЌ НА ЧЕЛО НА РЕСОР ШТО ЈА ДОПИРА ЕТНИЧКАТА МАПА: ДУИ ГЛЕДА ОПАСНО СЦЕНАРИО

Прашањето за можна нова територијална организација на општините повторно ја отвора една од најчувствителните теми во македонската политика – децентрализацијата. За ДУИ, најавите или размислувањата за намалување на бројот на општините не се само административна реформа, туку можен удар врз еден од столбовите на Охридскиот рамковен договор.

Од партијата  реагираа на назначувањето на Иван Стоилковиќ за министер за локална самоуправа, оценувајќи дека таквиот избор испраќа сериозна политичка порака. Според ДУИ, токму ова министерство не смее да биде третирано како обичен ресор, бидејќи преку него се отвораат прашања поврзани со локалната власт, општинските граници, децентрализацијата и политичката рамнотежа воспоставена по 2001 година.

Членот на претседателството на генералниот совет на ДУИ, Фатон Алити, порача дека партијата гледа континуитет во потезите на власта кои, според нив, одат во насока на слабеење на придобивките од Рамковниот договор. Како примери ги посочи укинувањето на „балансерот“, состојбата со Агенцијата за примена на јазикот и, како што рече, ударите врз употребата на албанскиот јазик.

Според Алити, сега фокусот се префрла врз територијалната поделба од 2004 година, која ДУИ ја смета за дел од политичката архитектура што произлезе од Охридскиот договор.

„Територијалната поделба од 2004 година не е само карта со општини. Таа е дел од архитектурата на мирот“, порача Алити, нагласувајќи дека намалувањето на бројот на општините од 80 на 50, според ДУИ, не може да се гледа само како техничко или финансиско прашање.

Од партијата сметаат дека евентуалното прекројување на општинската мапа би било особено чувствително за општините со мнозинско албанско население, како Чаир, Тетово, Сарај, Липково, Гостивар и Струга. Според нив, за вакви прашања не може да одлучува министер за кого тврдат дека нема политички легитимитет, историска чувствителност и морален мандат да управува со тема што директно ја допира меѓуетничката рамнотежа.

Алити испрати и директно предупредување до владината коалиција да не ја отвора оваа тема без широк политички и општествен консензус. Според него, Албанците нема да прифатат чекор назад ниту во јазичните права, ниту во правичната застапеност, ниту во локалната самоуправа.

Од ДУИ порачуваат дека Охридскиот рамковен договор не е партиски документ, туку темел на уставниот и политичкиот поредок на државата. Затоа, секој обид за ревизија на неговите клучни елементи, велат од партијата, може да отвори непотребен политички конфликт.

Оправдан ли е сомнежот на ДУИ?

Сомнежот на ДУИ не е без политичка логика, но неговата тежина ќе зависи од тоа дали навистина постои конкретен владин план за прекројување на општинските граници или станува збор за политичко предупредување однапред. Децентрализацијата навистина е еден од важните елементи на Охридскиот рамковен договор, а секоја интервенција во бројот и границите на општините, особено во етнички чувствителни средини, не може да се третира како обична административна математика.

Од друга страна, државата има право да разговара за поефикасна локална самоуправа, финансиска одржливост на општините и подобри услуги за граѓаните. Но токму затоа таква реформа мора да биде транспарентна, темелно образложена и водена со широк политички консензус. Во спротивно, секоја идеја за намалување на бројот на општините лесно може да биде прочитана како обид за политичко и етничко прекројување.

Затоа клучното прашање не е само дали Македонија има премногу општини, туку кој, како и со каква намера би ја цртал новата општинска карта. Тука сомнежот на ДУИ станува политички разбирлив: не поради самата идеја за реформа, туку поради недовербата дека таа би се спровела без последици врз рамнотежата воспоставена по 2001 година.

Loading